Vì sao mọi quyết định vẫn dồn lên Ban điều hành dù doanh nghiệp có cả tầng quản lý trung cấp?

Ở nhiều doanh nghiệp quy mô vừa và lớn, một nghịch lý quen thuộc vẫn tồn tại: bộ máy quản lý trung cấp khá đông, cơ cấu chức danh đầy đủ, nhưng hầu hết các quyết định quan trọng vẫn phải chờ Ban điều hành. Tốc độ phản ứng thị trường chậm, lãnh đạo cấp cao quá tải, còn quản lý trung cấp thì bị kẹt trong vai trò truyền đạt và thực thi.

Vấn đề không nằm ở số lượng cấp quản lý, mà ở năng lực ra quyết định được phân bổ như thế nào trong tổ chức. Nhiều doanh nghiệp có cấu trúc, nhưng thiếu kiến trúc năng lực. Quản lý trung cấp có chức danh, nhưng không có đủ thẩm quyền, trách nhiệm rõ ràng và khung quyết định để hành động. Khi ranh giới trách nhiệm mờ nhạt, lựa chọn an toàn nhất của họ là đẩy quyết định lên trên.

Hệ quả là Ban điều hành trở thành “nút thắt” của toàn bộ tổ chức. Những quyết định lẽ ra có thể xử lý ở cấp trung gian lại dồn lên cấp cao, khiến lãnh đạo vừa kiệt sức, vừa mất khả năng tập trung vào chiến lược dài hạn. Trong khi đó, quản lý trung cấp không phát triển được năng lực lãnh đạo, vì họ không được phép ra quyết định đủ lớn để học và chịu trách nhiệm.

Từ góc nhìn của MVV Academy, đây là dấu hiệu điển hình của một hệ thống leadership pipeline chưa hoàn chỉnh. Khi doanh nghiệp không thiết kế rõ năng lực ra quyết định và mức độ chịu trách nhiệm cho từng tầng vai trò, tổ chức chỉ có danh xưng quản lý chứ chưa có lãnh đạo thực thụ. Năng lực quyết định không thể hình thành nếu không được trao quyền có kiểm soát và được hỗ trợ bằng các khung tư duy phù hợp.

Để tháo gỡ tình trạng này, doanh nghiệp không thể chỉ “phân quyền” trên giấy. Cần một kiến trúc năng lực rõ ràng, trong đó mỗi cấp lãnh đạo hiểu mình được quyền quyết định điều gì, dựa trên thông tin nào và chịu trách nhiệm đến đâu. Khi leadership pipeline được thiết kế đúng, quyết định sẽ được phân tán hợp lý, Ban điều hành thoát khỏi quá tải, và tổ chức trở nên linh hoạt hơn trước thay đổi thị trường.